Bệnh tiểu đường nếu không được kiểm soát tốt có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng đến tim mạch, thận, mắt và thần kinh. Việc nhận biết sớm các biến chứng và chủ động phòng ngừa giúp người bệnh duy trì sức khỏe lâu dài.
Bệnh tiểu đường nếu không được kiểm soát tốt có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng đến tim mạch, thận, mắt và thần kinh. Việc nhận biết sớm các biến chứng và chủ động phòng ngừa giúp người bệnh duy trì sức khỏe lâu dài.
Tiểu đường là bệnh mạn tính đặc trưng bởi tình trạng tăng đường huyết kéo dài. Khi lượng đường trong máu không được kiểm soát ổn định, các mạch máu và dây thần kinh trong cơ thể sẽ bị tổn thương theo thời gian. Đây chính là nguyên nhân dẫn đến hàng loạt biến chứng nguy hiểm, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống và tuổi thọ của người bệnh.
Theo các thầy cô Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn, các biến chứng tiểu đường thường tiến triển âm thầm, khó nhận biết ở giai đoạn đầu. Nhiều trường hợp chỉ phát hiện khi bệnh đã nặng, gây tổn thương không hồi phục cho các cơ quan.
Biến chứng tim mạch là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở người mắc bệnh tiểu đường. Tăng đường huyết kéo dài làm tổn thương thành mạch, thúc đẩy xơ vữa động mạch, làm tăng nguy cơ cao huyết áp, nhồi máu cơ tim và đột quỵ. Người tiểu đường có nguy cơ mắc bệnh tim mạch cao gấp nhiều lần so với người bình thường.
Thận là cơ quan chịu ảnh hưởng trực tiếp từ đường huyết cao. Biến chứng thận do tiểu đường có thể tiến triển từ nhẹ đến nặng, dẫn đến suy thận mạn nếu không được kiểm soát kịp thời. Các dấu hiệu thường gặp bao gồm phù chân, tiểu đêm nhiều lần, nước tiểu có bọt hoặc tăng protein niệu.
Tổn thương dây thần kinh là biến chứng phổ biến ở người tiểu đường lâu năm. Người bệnh có thể gặp tình trạng tê bì, châm chích, đau rát ở tay chân, đặc biệt là bàn chân. Khi biến chứng thần kinh tiến triển nặng, người bệnh dễ bị mất cảm giác, làm tăng nguy cơ chấn thương và loét bàn chân.
Tăng đường huyết ảnh hưởng đến các mạch máu nhỏ trong võng mạc, gây ra bệnh võng mạc tiểu đường. Đây là nguyên nhân phổ biến dẫn đến suy giảm thị lực và mù lòa nếu không được phát hiện sớm. Ngoài ra, người tiểu đường còn dễ mắc đục thủy tinh thể và tăng nhãn áp.
Biến chứng bàn chân là hậu quả của tổn thương thần kinh kết hợp với tuần hoàn máu kém. Người bệnh dễ bị vết loét, nhiễm trùng bàn chân và chậm lành vết thương. Trong những trường hợp nặng, biến chứng này có thể dẫn đến hoại tử và phải cắt cụt chi.
Giữ đường huyết trong ngưỡng mục tiêu là biện pháp quan trọng nhất để phòng ngừa biến chứng tiểu đường. Người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị, dùng thuốc đúng chỉ định và theo dõi đường huyết thường xuyên để kịp thời điều chỉnh chế độ sinh hoạt.
Chế độ ăn hợp lý giúp hạn chế tăng đường huyết sau bữa ăn và giảm nguy cơ biến chứng. Người tiểu đường nên ưu tiên thực phẩm giàu chất xơ, tinh bột hấp thu chậm, đạm lành mạnh và chất béo tốt. Đồng thời, cần hạn chế đường tinh luyện, đồ ngọt, thực phẩm chế biến sẵn và rượu bia.
Tập luyện thể dục thường xuyên giúp cải thiện độ nhạy insulin, kiểm soát cân nặng và tăng cường tuần hoàn máu. Các hoạt động nhẹ nhàng như đi bộ, đạp xe, yoga hoặc bơi lội phù hợp với hầu hết người tiểu đường và mang lại hiệu quả lâu dài.
Khám sức khỏe định kỳ giúp phát hiện sớm các biến chứng tiểu đường ngay từ giai đoạn đầu. Người bệnh nên kiểm tra mắt, thận, tim mạch và bàn chân theo hướng dẫn của bác sĩ để có biện pháp can thiệp kịp thời.
Các thầy cô ngành Cao đẳng Điều dưỡng lưu ý, bên cạnh việc dùng thuốc và ăn uống hợp lý, người tiểu đường cần duy trì lối sống lành mạnh như ngủ đủ giấc, giảm căng thẳng, bỏ thuốc lá và hạn chế bia rượu. Những thay đổi nhỏ nhưng duy trì đều đặn sẽ góp phần quan trọng trong việc phòng ngừa biến chứng và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Các biến chứng bệnh tiểu đường có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe nếu không được kiểm soát tốt. Việc nhận biết sớm các biến chứng thường gặp, kết hợp kiểm soát đường huyết, ăn uống khoa học, vận động đều đặn và khám định kỳ sẽ giúp người bệnh phòng ngừa hiệu quả và sống khỏe mạnh lâu dài.
