Hướng dẫn sử dụng thuốc ARNI trong điều trị suy tim

ARNI (Angiotensin Receptor – Neprilysin Inhibitor) là nhóm thuốc ức chế kép thụ thể angiotensin và enzyme neprilysin, được sử dụng chủ yếu trong điều trị suy tim. Thuốc hoạt động dựa trên hai cơ chế song song: chẹn thụ thể angiotensin II và ức chế neprilysin – một enzyme tham gia phân hủy các peptide có lợi cho tim mạch.

Đây được xem là bước đột phá trong điều trị suy tim, đặc biệt với bệnh nhân suy tim có phân suất tống máu giảm. Nhóm thuốc này đã được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) phê duyệt từ năm 2015 cho suy tim EF giảm và mở rộng chỉ định vào năm 2021 đối với suy tim EF bảo tồn.

Theo giảng viên Cao đẳng ngành Dược học cho biết, thuốc ARNI gồm hai hoạt chất chính:

- Sacubitril: Ức chế enzyme neprilysin, giúp kéo dài tác dụng của các peptide natri lợi niệu – những chất có lợi trong việc giãn mạch, tăng đào thải natri và giảm áp lực lên tim.

- Valsartan: Thuộc nhóm đối kháng thụ thể angiotensin II, có tác dụng ngăn chặn các phản ứng co mạch, giữ muối nước và tái cấu trúc cơ tim.

Sự kết hợp này tạo ra cơ chế “kép”, vừa tăng yếu tố có lợi vừa hạn chế yếu tố gây hại, từ đó tối ưu hiệu quả điều trị suy tim.

Trên thị trường quốc tế, ARNI được biết đến rộng rãi qua các tên thương mại như Entresto, Vymada, Lumianto… Tại Việt Nam, Uperio là biệt dược được sử dụng phổ biến hơn cả. Việc đa dạng thương hiệu giúp người bệnh có nhiều lựa chọn, đồng thời tạo điều kiện tiếp cận thuốc dễ dàng hơn.

ARNI được chỉ định chủ yếu cho bệnh nhân suy tim mạn tính có phân suất tống máu giảm. Nhiều nghiên cứu cho thấy nhóm thuốc này giúp:

- Giảm tỷ lệ tử vong do tim mạch

- Giảm nguy cơ tái nhập viện vì suy tim

- Cải thiện triệu chứng khó thở, mệt mỏi, phù chân

- Tăng phân suất tống máu của tim

- Hỗ trợ phục hồi chức năng bơm máu của tâm thất trái

Một số công trình nghiên cứu còn ghi nhận người bệnh sử dụng ARNI trong 1 năm có thể cải thiện đáng kể chức năng tim, giúp nâng cao chất lượng cuộc sống.

Bác sĩ, giảng viên Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn cho biết, ở người mắc suy tim, hệ renin – angiotensin – aldosterone (RAAS) thường bị kích hoạt quá mức khiến mạch máu co lại, huyết áp tăng cao và tim phải làm việc nặng nề hơn. Trong khi đó, các peptide natri lợi niệu – những chất có vai trò hỗ trợ giãn mạch và giảm gánh nặng cho tim – lại bị phân hủy nhanh chóng. Thuốc ARNI được thiết kế để can thiệp đồng thời vào hai cơ chế này: hoạt chất sacubitril giúp duy trì các peptide có lợi, còn valsartan ngăn chặn tác động bất lợi của RAAS. Nhờ cơ chế phối hợp đó, áp lực lên tim giảm xuống, mạch máu được giãn nở tốt hơn và khả năng bơm máu của tim được cải thiện rõ rệt.

Trong thực hành điều trị, ARNI thường được chỉ định cho bệnh nhân suy tim mạn có phân suất tống máu từ 40% trở xuống nhưng vẫn còn triệu chứng dù đã điều trị tối ưu bằng các thuốc khác; bệnh nhân suy tim cấp EF ≤ 40% khi tình trạng huyết động đã ổn định; hoặc trường hợp chuyển đổi từ thuốc ức chế men chuyển sang ARNI với điều kiện phải ngưng ACEi tối thiểu 36 giờ trước đó. Tuy nhiên, thuốc không được sử dụng cho những người dị ứng với sacubitril hoặc valsartan, người từng bị phù mạch khi dùng ACEi/ARB, phụ nữ đang mang thai, bệnh nhân suy gan nặng hay xơ gan mật, cũng như người đang dùng đồng thời ACEi hoặc aliskiren, đặc biệt ở bệnh nhân đái tháo đường.

Sự phát triển của các nhóm thuốc mới như ARNI đòi hỏi đội ngũ dược sĩ phải được đào tạo bài bản về dược lý lâm sàng và tư vấn sử dụng thuốc an toàn. Hiện nay, chương trình Cao đẳng Dược tại Trường Cao đẳng Y Dược Sài Gòn chú trọng cập nhật kiến thức điều trị tim mạch hiện đại, giúp sinh viên hiểu sâu về cơ chế thuốc, tương tác và hướng dẫn bệnh nhân sử dụng đúng cách. Đây được xem là nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cộng đồng trong tương lai.