Hướng dẫn quy trình truyền tĩnh mạch và những lưu ý đảm bảo an toàn

Bài viết sau do các chuyên gia Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn chia sẻ nhằm cung cấp thông tin cần thiết về truyền dịch tĩnh mạch, giúp người đọc hiểu quy trình thực hiện và lưu ý để đảm bảo an toàn.

Truyền dịch là gì?

Truyền dịch là quá trình đưa các chất cần thiết như nước, chất điện giải, thuốc hoặc dưỡng chất vào cơ thể người bệnh thông qua hai phương pháp chính:

• Tiêm truyền tĩnh mạch (phổ biến hơn).
• Tiêm dưới da (áp dụng cho một số loại dung dịch nhất định, với lượng nhỏ).

Dịch truyền thường được chia thành các nhóm chính:

• Cung cấp dinh dưỡng: Glucose, vitamin, chất đạm, chất béo...
• Bù nước và điện giải: Dành cho bệnh nhân mất nước hoặc mất máu.
• Bù albumin: Hỗ trợ người bệnh cần tăng nhanh lượng albumin hoặc dịch tuần hoàn.

Dù không quá phức tạp, nhưng truyền dịch đòi hỏi sự cẩn trọng tuyệt đối để tránh các biến chứng như sốc, nhiễm khuẩn, hoặc rối loạn tuần hoàn.

Những ai nên truyền dịch tĩnh mạch?

Không phải ai cũng cần truyền dịch. Phương pháp này chỉ nên áp dụng trong các trường hợp sau:

• Mất nước nặng do sốt cao, nôn mửa, tiêu chảy, tụt huyết áp, khó ăn uống.
• Suy nhược cơ thể, thiếu vitamin hoặc ăn uống kém, có thể truyền vitamin tổng hợp để hỗ trợ phục hồi.

Tuy nhiên, cần tránh truyền dịch trong các trường hợp như:

• Bệnh nhân suy tim nặng hoặc tăng huyết áp.
• Người vẫn có thể bù nước qua đường uống.

Ngoài ra, cần theo dõi sát nếu truyền dịch ở tốc độ chậm cho người bệnh có bệnh nền nghiêm trọng.

Quy trình truyền tĩnh mạch an toàn

Trước khi truyền dịch, người bệnh nên đi vệ sinh để tránh gián đoạn quá trình. Dưới đây là các bước cơ bản cần tuân thủ để đảm bảo an toàn khi truyền tĩnh mạch:

• Bước 1 – Kiểm tra chai dịch truyền: Nhân viên y tế cần đọc kỹ nhãn chai để xác định đúng loại thuốc, nồng độ, hạn sử dụng và tình trạng chai trước khi sử dụng.
• Bước 2 – Chuẩn bị dụng cụ: Chai dịch được treo lên giá, nắp chai mở ra, sau đó gắn dây truyền và tiến hành đẩy hết khí trong dây bằng cách mở khóa tạm thời.
• Bước 3 – Loại bỏ khí thừa và pha thuốc (nếu cần): Đảm bảo dây truyền không còn bọt khí. Nếu có chỉ định của bác sĩ, thuốc sẽ được pha thêm vào dịch truyền.
• Bước 4 – Chuẩn bị người bệnh: Người bệnh được hướng dẫn nằm đúng tư thế. Nhân viên y tế chọn tĩnh mạch phù hợp, buộc garô cách vị trí tiêm khoảng 7–10cm.
• Bước 5 – Thực hiện truyền: Sau khi sát khuẩn vùng tiêm, kim được đưa vào tĩnh mạch và mở khóa để bắt đầu truyền dịch.
• Bước 6 – Theo dõi trong quá trình truyền: Người bệnh cần tránh cử động mạnh tay truyền, không tự ý thay đổi tốc độ truyền, và thông báo ngay nếu có biểu hiện bất thường như đau, lạnh, khó thở hoặc dịch không chảy.
• Bước 7 – Kết thúc truyền dịch: Khi kết thúc, nhân viên y tế rút kim, ép bông có tẩm cồn vào vị trí tiêm, tháo băng keo và vệ sinh lại vùng da truyền dịch.

Toàn bộ quy trình truyền tĩnh mạch cần được thực hiện đúng kỹ thuật, đảm bảo vô khuẩn và theo dõi sát sao để phòng ngừa rủi ro. Việc tuân thủ đầy đủ các bước không chỉ giúp tăng hiệu quả điều trị mà còn đảm bảo an toàn tối đa cho người bệnh trong suốt quá trình truyền dịch.

Xem thêm: Cần làm gì khi chảy máu mũi tái diễn nhiều lần không rõ nguyên nhân?

Lưu ý để đảm bảo an toàn

Chuyên gia ngành Điều dưỡng lưu ý để đảm bảo an toàn tối đa trong quá trình truyền dịch, cần tuân thủ các nguyên tắc sau:

• Tất cả dụng cụ và dịch truyền phải được vô khuẩn tuyệt đối.
• Loại dịch, liều lượng và tốc độ truyền cần đúng theo chỉ định của bác sĩ.
• Bệnh nhân phải được theo dõi sát trước, trong và sau khi truyền.

Việc truyền dịch nên được thực hiện tại cơ sở y tế có đủ điều kiện hoặc dưới sự giám sát của nhân viên y tế. Tuyệt đối không tự ý truyền dịch tại nhà, vì có thể dẫn đến những biến chứng nguy hiểm.