Khi cần điều trị các triệu chứng dị ứng, thuốc kháng histamin thường được xem xét là lựa chọn đầu tiên. Tuy vậy, cơ chế hoạt động của nhóm thuốc này là gì và làm thế nào để sử dụng chúng một cách hợp lý?
Khi cần điều trị các triệu chứng dị ứng, thuốc kháng histamin thường được xem xét là lựa chọn đầu tiên. Tuy vậy, cơ chế hoạt động của nhóm thuốc này là gì và làm thế nào để sử dụng chúng một cách hợp lý?
Bài thuốc này hãy cùng các dược sĩ bác sĩ tại Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn tìm hiểu về lưu ý chỉ định sử dụng thuốc kháng Histamin H1 tại nhà thuốc.
Histamin là một chất trung gian chủ chốt trong quá trình phản ứng dị ứng của cơ thể. Nó tác động thông qua hai loại thụ thể chính là histamin H1 và H2, có mặt trên nhiều loại tế bào khác nhau trong cơ thể như cơ trơn hô hấp, mạch máu, và các bạch cầu. Khi cơ thể tiếp xúc với các tác nhân gây dị ứng, histamin được giải phóng và tác động lên thụ thể H1 gây ra các triệu chứng dị ứng như phù nề, viêm, ngứa, phát ban, và co thắt khí quản. Trong khi đó, khi histamin tác động lên thụ thể H2, nó gây ra tăng tiết acid dịch vị, và nếu tiết acid này quá mức có thể dẫn đến viêm loét dạ dày.
Các thuốc kháng histamin là nhóm thuốc được thiết kế để đối kháng với histamin tại các thụ thể tương ứng. Tùy thuộc vào việc đối kháng diễn ra trên thụ thể H1 hoặc H2, chúng được phân loại thành hai loại: thuốc kháng histamin H1 và thuốc kháng histamin H2. Trong quá trình điều trị dị ứng, thuốc kháng histamin H1 thường được ưu tiên và coi là an toàn nhất, trong khi thuốc kháng histamin H2 thường được sử dụng để giảm tiết acid dịch vị và điều trị viêm loét dạ dày.
Thuốc kháng histamin H1 thế hệ 1 gồm các thuốc như:
Đây là các kháng histamin cổ điển, ra đời từ những năm 1930. Thời gian thuốc tác dụng ngắn nên người dùng phải dùng thuốc nhiều lần trong ngày.
Thuốc kháng histamin H1 thế hệ 1 có tác dụng phụ trên hệ thần kinh trung ương như gây buồn ngủ, mất tập trung, chóng mặt, do vậy không nên sử dụng khi đang lái tàu xe, làm việc trên cao, vận hành máy móc hoặc những công việc cần sự tỉnh táo. Các thuốc thế hệ 1 còn có phụ gây khô môi, táo bón, nhịp tim nhanh, bí tiểu khi dùng lâu dài.
Xem thêm: Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn miễn tới 100% học phí toàn khoá Cao đẳng Dược
Thuốc kháng histamin thế hệ 2 gồm những thuốc như:
Dược sĩ Cao đẳng Dược TPHCM cho biết thuốc kháng histamin H1 thế hệ 2 ít tác dụng phụ gây buồn ngủ hơn thuốc thế hệ 1 nên được sử dụng rộng rãi hơn trong điều trị. Sử dụng trong trường hợp viêm mũi dị ứng, ngứa da, và mề đay.
Cần thận trọng khi sử dụng cho trẻ nhỏ dưới 6 tuổi. Riêng dạng siro như Aerius có thể được chỉ định cho trẻ nhỏ. Dạng viên như Cetirizin, Levocetirizin, Loratadin cần xem xét cho người say tàu xe.
