Sau khi thăm khám lâm sàng, bác sĩ thường yêu cầu người bệnh thực hiện các xét nghiệm để xác định chính xác bệnh tiểu đường, từ đó xây dựng phác đồ điều trị và giảm nguy cơ biến chứng.
Bài viết dưới đây là những xét nghiệm cơ bản và điều cần lưu ý khi thực hiện các loại xét nghiệm bệnh tiểu đường cơ bản theo chia sẻ từ bác sĩ giảng viên Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn!
Bệnh tiểu đường là gì và nguy hiểm như thế nào?
Insulin, do tuyến tụy sản xuất, đóng vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh lượng đường trong máu. Khi cơ thể không sản xuất đủ insulin hoặc insulin không hoạt động hiệu quả, lượng đường trong máu có thể tăng cao, dẫn đến bệnh tiểu đường.
Bệnh tiểu đường có thể biểu hiện qua các triệu chứng như:
Tiểu đường type 1: Thường có triệu chứng rõ ràng như mệt mỏi, thường xuyên đói khát, tiểu nhiều lần, khô miệng, ngứa da, sụt cân không rõ nguyên nhân và suy giảm thị lực.
Tiểu đường type 2: Triệu chứng thường tiến triển chậm và không rõ ràng, dễ bị bỏ qua. Một số dấu hiệu có thể bao gồm vết thương lâu lành, tê đau ở chân và dễ bị nhiễm trùng nấm men. Thông thường, bệnh được phát hiện qua xét nghiệm.
Nếu không được kiểm soát, tiểu đường có thể gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng:
Tổn thương da: Có nguy cơ cao mắc các bệnh da liễu như u hạt vòng và bệnh gai đen.
Vấn đề mắt: Có thể gây tổn thương mắt, thậm chí dẫn đến mù lòa.
Tổn thương dây thần kinh: Một số bệnh nhân có thể không cảm nhận được các dấu hiệu bất thường ở bàn chân, dẫn đến nguy cơ phải cắt cụt chi.
Suy thận: Tiểu đường tăng nguy cơ suy thận.
Rối loạn đông máu và bệnh tim mạch: Tiểu đường cũng làm tăng nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến tim mạch và rối loạn đông máu.
Các loại xét nghiệm bệnh tiểu đường
Chỉ dựa vào triệu chứng lâm sàng không đủ để chẩn đoán bệnh tiểu đường. Bác sĩ sẽ chỉ định một số xét nghiệm cơ bản như sau:
Xét nghiệm đường huyết: Chỉ số đường huyết khi đói ở người bình thường khoảng 100 mg/dL. Ở bệnh nhân tiểu đường, chỉ số này thường trên 125 mg/dL. Nếu kết quả nằm trong khoảng 100-125 mg/dL, có thể là dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường và cần theo dõi thêm.
Nghiệm pháp dung nạp Glucose: Trước khi xét nghiệm, bệnh nhân cần tiêu thụ 150-200g carbohydrate/ngày trong 3 ngày. Nhịn ăn 8-12 giờ trước khi xét nghiệm. Uống 250-300ml nước hòa tan với 75g glucose trước khi xét nghiệm. Sau 2 giờ uống glucose, chỉ số glucose trong máu ở người khỏe mạnh thường dưới 140 mg/dL. Chỉ số trên 200 mg/dL có thể cho thấy bệnh tiểu đường.
Xét nghiệm định lượng HbA1C: Xác định mức đường huyết trung bình trong khoảng 3 tháng. Chỉ số HbA1C cao hơn 6,4% thường chỉ ra bệnh tiểu đường.
Nếu được chẩn đoán mắc bệnh tiểu đường, bệnh nhân nên bình tĩnh và tuân theo hướng dẫn của bác sĩ để kiểm soát bệnh hiệu quả. Việc không kiểm soát bệnh có thể dẫn đến biến chứng nghiêm trọng và nguy cơ tử vong cao.
Kiểm tra đường huyết: Bệnh nhân nên thường xuyên kiểm tra lượng đường huyết, cả tại nhà và tại cơ sở y tế. Đối với tiểu đường type 2, cần theo dõi nồng độ insulin để duy trì lượng đường máu ổn định.
Dùng thuốc và chế độ ăn uống: Tuân thủ việc dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ và điều chỉnh chế độ ăn uống là rất quan trọng. Nên ưu tiên thực phẩm tốt cho sức khỏe như rau xanh, trái cây và hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, dầu mỡ, và đồ ngọt.
Hoạt động thể chất: Tăng cường vận động thể chất để cải thiện sức khỏe và kiểm soát trọng lượng cơ thể. Nếu thừa cân, nên giảm cân theo phương pháp khoa học, tránh giảm cân cấp tốc để không làm sức khỏe tồi tệ hơn.
Theo bác sĩ giảng viên Cao đẳng Y đa khoa, việc tuân thủ các biện pháp trên sẽ giúp kiểm soát bệnh tiểu đường hiệu quả và giảm nguy cơ biến chứng.
Thiếu máu do thiếu sắt là tình trạng khá phổ biến ở nhiều lứa tuổi, đặc biệt là phụ nữ mang thai, trẻ em. Việc bổ sung thực phẩm giàu sắt hằng ngày được xem là nền tảng quan trọng giúp cơ thể duy trì lượng hồng cầu ổn định.
Tương tác giữa thuốc và thức ăn có thể làm giảm hiệu quả điều trị hoặc gia tăng nguy cơ tác dụng phụ. Nhận biết tương tác thường gặp giúp người dùng thuốc chủ động phòng tránh rủi ro và sử dụng thuốc hợp lý.
Men tiêu hóa thường được nhiều cha mẹ sử dụng cho trẻ sơ sinh khi bé gặp vấn đề về tiêu hóa. Tuy nhiên, việc dùng men tiêu hóa cho trẻ cần đúng cách, đúng thời điểm để đảm bảo an toàn và hỗ trợ hệ tiêu hóa non nớt của bé.
Nhiều người vẫn băn khoăn liệu có cần nhịn ăn để làm xét nghiệm trước khi tiêm hay không. Thực tế, một chế độ dinh dưỡng hợp lý không chỉ giúp buổi tiêm diễn ra suôn sẻ mà còn hỗ trợ hệ miễn dịch đáp ứng vắc xin tốt hơn.
